مصوب ۱۳/۱۰/۱۴۰۲
شورای عالی بیمه در اجرای بند «۱» ماده (۹) آییننامه حمایت از تولید دانش بنیان و اشتغال آفرین در حوزه اقتصاد و به استناد بند «۵» ماده (۱۷) قانون تأسیس بیمه مرکزی ایران و بیمهگری و تبصره «۲» ماده (۳۱) همان قانون آییننامه تأسیس و فعالیت شرکتهای فناور بیمهای را مشتمل بر ۲۱ ماده و ۱۳ تبصره به شرح ذیل تصویب نمود:
فصل اول- تعریفها و کلیات
ماده ۱- واژهها و اصطلاحات مورد استفاده در این دستورالعمل با تعریفهای زیر به کار رفتهاند.
الف) بیمه مرکزی: بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران.
ب) شرکت فناور بیمهای (اینشورتک): شرکتی است که با استفاده از فناوری و نوآوری در راستای اهدافی مانند بهبود بهرهوری کاهش هزینه کشف و پیشگیری از تقلبها، افزایش شفافیت سهولت دسترسی و افزایش منفعت بیمهگر مطلوبیت بیمهشده بیمهگذار و ذینفع از طریق بهبود در فرآیندهای عملیات بیمهگری و زنجیره ارزش آن (از قبیل مدیریت محصول، ارزیابی و قبول ریسک، بازاریابی و فروش، ارزیابی و مدیریت خسارت، امور مالی و حسابرسی) و با استفاده از طیف متنوعی از فناوریها از قبیل هوش مصنوعی اینترنت اشیا، زنجیره بلوکی یا کلان داده اقدام به ارائه خدمت نموده یا اقدام به پوشش ریسک در قالب مدلهای جدید کسبوکار مانند بیمه همتا به همتا و بیمه مبتنی بر عملکرد مینماید. سکوهای (پلتفرمهای) بیمهای در شمول این تعریف میباشد.
ج) کمیسیون: کمیسیون راهبری توسعه نوآوری در صنعت بیمه موضوع ماده (۲) این آییننامه
د) دبیرخانه: دبیرخانه کمیسیون راهبری توسعه نوآوری در صنعت بیمه.
ز) پروانه فعالیت: پروانه فعالیتی که به پیشنهاد کمیسیون توسط بیمه مرکزی صادر میشود و در آن دوره اعتبار و سایر الزامات مربوط وفق مقررات این آییننامه تعیین میگردد.
تبصره- دریافت پروانه فعالیت صرفاً برای اشخاصی که با بکارگیری فناوریهای مندرج در بند «ب» این ماده به فعالیت در زمینه بازاریابی و فروش، ارزیابی و مدیریت خسارت و توسعه پلتفرمهای بیمهای اشتغال دارند و در چارچوب مقررات موجود مجوز فعالیت مرتبط از بیمه مرکزی دریافت ننمودهاند، الزامآور است.
ح) محیط آزمون: محیط آزمون تنظیمگری بخش بیمه.
فصل دوم- شرایط تأسیس و فعالیت
ماده ۲- پروانه فعالیت به تشخیص بیمه مرکزی برای شرکتهای فناور بیمهای حسب موضوع فعالیت به یکی از طرق زیر صادر میشود:
۱- تا زمان اصلاح و بازنگری مصوبات شورای عالی بیمه به پیشنهاد کمیسیون و تایید هیئتعامل بیمه مرکزی.
۲- ارجاع درخواست به محیط آزمون تنظیم گری بخش بیمه و اخذ تأییدیه مربوط، مشروط بر اینکه فعالیت آنها بر اساس مصوبات موجود شورای عالی بیمه امکانپذیر نباشد.
تبصره ۱- کمیسیون همزمان با صدور پروانه فعالیت، حسب موضوع فعالیت، دوره اعتبار پروانه فعالیت و ضوابط و مقررات تأسیس و فعالیت از قبیل اشکال حقوقی شرکتهای فناور بیمهای، مقررات مربوط به تنظیم حسابها ذخیرهگیری، توانگری، احراز صلاحیت، تأمین حداقلهای مالی تضامین و تعهدهایی که باید تودیع شود، دامنه مجاز فعالیت، مقررات انحلال، ورشکستگی یا توقف شرکتهای فناور، بیمهای، مقررات نظارت بر عملکرد و سایر الزامات شرکت فناور بیمهای را تعیین مینماید.
تبصره ۲- کمیسیون با توجه به روندهای نوآوری در دنیا اولویت فعالیت برای شرکتهای فناور بیمهای را تعیین و اعلام مینماید.
ماده ۳- حداکثر فروش سالانه شرکت فناور بیمهای که خدمات آن متضمن پوشش ریسک است نمیتواند بیش از سه برابر سرمایه ثبتی آن باشد مگر آنکه برای مازاد آن پوشش اتکایی اخذ نماید رعایت این شرط علاوه بر شرایط مقرر در این آییننامه در طول دوره اعتبار پروانه فعالیت این قبیل شرکتها، الزامی است.
ماده ۴- موسسه بیمه با رعایت مقررات مربوط، میتواند نسبت به تاسیس شرکتهای فناور بیمهای و تملک صد درصد سهام آن، اقدام نماید.
تبصره ۱- اعضای حقیقی هیئتمدیره نماینده عضو حقوقی هیئتمدیره هیئتعامل موسسات بیمه و اعضای کمیسیون نمیتوانند سهامدار شرکتهای فناور بیمهای باشند.
تبصره ۲- اشخاص حقیقی سهامدار بالای ۲۰ درصد شرکت فناور بیمهای و یا اشخاص حقوقی که شخص حقیقی مذکور در آنها بیش از ۲۰ درصد سهم دارد، نمیتوانند در سایر شرکتهای فناور بیمهای بیش از ۲۰ درصد سهم داشته باشند.
تبصره ۳- سرمایه گذاری موسسات بیمه در تأسیس و همچنین سهامداری آنها در شرکتهای مذکور مشمول مشوقهای مالیاتی مندرج در مقررات مربوط میباشد.
ماده ۵- مدیرعامل و اعضای هیئتمدیره شرکت فناور بیمهای نمیتوانند:
۱- به صورت همزمان به عنوان نماینده بیمه یا کارگزاری رسمی حقیقی بیمه فعالیت نمایند.
۲- به صورت همزمان، عضو هیئتمدیره یا کارمند شرکتهای بیمه، نمایندگان حقوقی بیمه، کارگزاریهای رسمی حقوقی بیمه باشند.
۳- به صورت همزمان، در بیمه مرکزی اشتغال داشته باشند.
تبصره- محدودیت مندرج در بندهای فوق، شامل اقارب نسبی و سببی درجه یک از طبقه اول آن شخص نیز میباشد.
ماده ۶- تأسیس و فعالیت شرکتهای فناور بیمهای که به موجب این ماده برای آنها پروانه فعالیت صادر شده است در چارچوب اساسنامه مورد تأیید بیمه مرکزی و پروانه فعالیت صادر شده خواهد بود. در هر حال فعالیت شرکتهای فناور بیمهای منوط به اعتبار پروانه فعالیت است. پروانه فعالیت صادره موقت بوده و مشروط به تایید عملکرد توسط بیمه مرکزی در چارچوب ضوابط ابلاغی قابل تمدید خواهد بود.
ماده ۷- متقاضی اخذ پروانه فعالیت شرکت فناور بیمهای، باید دارای شرایط زیر باشد:
۱- در قالب شخص حقوقی مورد تایید کمیسیون به ثبت رسیده باشد.
۲- از صلاحیت های عمومی مقرر برای مدیرعامل و اعضای هیئت مدیره حسب موضوع وفق موارد مندرج در آییننامه مربوط برخوردار باشد.
۳- مستندات مربوط به تعیین و قبولی سمت مدیرعامل، سمت اعضای هیئتمدیره و صاحبان امضای مجاز آنها ارائه شده باشد.
ماده ۸- متقاضی دریافت پروانه فعالیت میتواند از یکی از طرق زیر درخواست خود را به دبیرخانه ارسال نماید:
۱- معاونت طرح و توسعه بیمه مرکزی.
۲- مرکز نوآوری صنعت بیمه.
۳- درگاه کارگروه یکپارچه محیطهای آزمون.
تبصره ۱- دبیرخانه کمیسیون در معاونت طرح و توسعه بیمه مرکزی مستقر خواهد بود.
تبصره ۲- درخواستهای واصله از طرق فوق، ابتدا در دبیرخانه بررسی خواهد شد. دبیرخانه موظف است پس از دریافت درخواست متقاضی گزارش بررسی اولیه درخواست را تهیه و در اولین جلسه کمیسیون ارائه نماید. پس از بررسی درخواستها در کمیسیون دبیرخانه موظف است حداکثر ظرف ۴۵ روز کاری از تاریخ تکمیل مدارک نتیجه بررسی را مبنی بر رد یا تأیید درخواست به همراه دلائل مربوط به اطلاع متقاضی برساند.
تبصره ۳- بیمه مرکزی موظف است با ایجاد بخشی از پایگاه اطلاع رسانی خود امکان مشاهده مراحل ارسال درخواست و مستندات و نتایج اقدامات انجام شده را برای متقاضی فراهم نماید.
ماده ۹- شرکت فناور بیمهای برای ارجاع به کمیسیون علاوه بر دارا بودن یک یا چند ویژگی مندرج در بند «ب» ماده (۱) این آییننامه باید واجد شرایط زیر باشد:
۱- طرح با حوزه کسب و کار بیمههای بازرگانی مرتبط باشد.
۲- طرح ارزش افزوده اقتصادی داشته باشد.
۳- طی شش ماه اخیر طرح در کمیسیون رد نشده باشد.
تبصره- جزییات مربوط به درخواست باید در چارچوبی که به تأیید کمیسیون رسیده است. تنظیم و ارسال گردد.
ماده ۱۰- کمیسیون به ریاست معاونت طرح و توسعه سه نفر با حکم رئیس کل بیمه مرکزی و نمایندگان تامالاختیار معاونت علمی فناوری و اقتصاد دانش بنیان رئیسجمهور، سندیکای بیمهگران ایران و اتاق بازرگانی صنایع معادن و کشاورزی (همگی با حق رای) و حسب موضوع با دعوت از نمایندگان صندوق نوآوری و شکوفایی و سایر مراجع مربوط به تشخیص کمیسیون (بدون حق رای) تشکیل خواهد شد. در صورت تأسیس و راهاندازی انجمن صنفی ذیصلاح شرکتهای فناور بیمهای، نماینده این انجمن جایگزین نماینده اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خواهد شد.
تبصره- جلسات کمیسیون حداقل هر دو ماه یکبار تشکیل خواهد شد و با حضور حداقل پنج نفر از اعضای دارای حق رای رسمیت یافته و مصوبات آن با حداقل چهار رای موافق معتبر خواهد بود.
فصل سوم- مقررات ناظر به استمرار فعالیت
ماده ۱۱- به منظور افزایش سطح دسترسی شرکتهای فناور بیمهای به اطلاعات مورد نیاز افزایش امکان رقابت در صنعت بیمه و هموارسازی زمینه فعالیت شرکتهای فناور بیمهای از تاریخ ابلاغ این آییننامه ادامه فعالیت شرکتهای فناور بیمهای منوط به التزام آنها در استفاده از سرویسها پلتفرم ها و برقراری ارتباط لازم و تبادل اطلاعات مورد نیاز مطابق مصوبات شورای عالی بیمه و کمیسیون و بخشنامههای بیمه مرکزی خواهد بود.
ماده ۱۲- شرکتهای فناور بیمهای مکلفند الزامات و ضوابط امنیت اطلاعات و سامانهها را که توسط بیمه مرکزی و کمیسیون به تصویب میرسد رعایت نمایند. در هر صورت مسئولیت تأمین امنیت اطلاعات تجمیع شده در شرکتهای فناور بیمهای با مدیرعامل و هیئتمدیره آنها خواهد بود.
ماده ۱۳- در صورتی که فعالیتهای شرکت های فناور بیمهای به نحوی از آنجا موجب اخلال در نظم بازار و رقابت بروز تخلف و نظایر آن را فراهم نماید حسب مورد مشمول اقدامات نظارتی مربوط خواهد شد.
ماده ۱۴- شرکت های فناور بیمهای مکلفند اطلاعات درخواستی بیمه مرکزی و کمیسیون گزارش عملکرد و همچنین صورت های مالی سالانه خود را از طریق سامانه نظارت و هدایت الکترونیکی بیمه (سنهاب) به بیمه مرکزی ارسال نمایند.
ماده ۱۵- در زمان اتمام اعتبار پروانه فعالیت کمیسیون گزارش عملکرد شرکت فناور بیمهای را بررسی و پیشنهاد خود را در این خصوص به بیمه مرکزی هیئت عامل ارائه می نماید.
تبصره- چنانچه تدوین مقررات جدید یا اصلاح مقررات فعلی با نظر بیمه مرکزی هیئتعامل زمانبر باشد پروانه فعالیت تا زمان اصلاح مقررات قابل تمدید است.
فصل چهارم- سایر مقررات
ماده ۱۶- در اجرای قانون مدیریت دادهها و اطلاعات ملی، شرکتهای فناور بیمهای موظفند اطلاعات درخواستی را در اسرع وقت از طریق سامانه نظارت و هدایت الکترونیکی بیمه (سنهاب) در اختیار بیمه مرکزی قرار دهند.
ماده ۱۷- مسئولیت نظارت بر شرکتهای فناور بیمهای با بیمه مرکزی خواهد بود.
ماده ۱۸- بیمه مرکزی موظف است با رعایت قانون مدیریت داده ها و اطلاعات ملی و حفظ حریم خصوصی اشخاص امکان دسترسی شرکت های فناور بیمهای را به سامانههای اطلاعاتی مرتبط با فعالیت آنها فراهم آورد.
ماده ۱۹- بیمه مرکزی موظف است نقشه راه توسعه فناوریهای بیمه در قالب نظام نوآوری بخشی بیمه را ظرف مدت شش ماه تهیه و ابلاغ نماید.
ماده ۲۰- صدور پروانه فعالیت برای سکوهای بیمهای تابع مفاد مقررات این آییننامه و دستورالعملی است که بیمه مرکزی تدوین و ابلاغ میکند.
ماده ۲۱- این آییننامه در تاریخ ۱۳/۱۰/۱۴۰۲ به تصویب شورای عالی بیمه رسیده است و از تاریخ ابلاغ لازمالاجرا می باشد.