افزایش حقوق بیمه بیکاری از چه ماهی اعمال می‌شود؟

مبلغ بیمه بیکاری هر سال با افزایش حداقل حقوق کارگران عوض می‌شود، اما خیلی‌ها نمی‌دانند از چه ماهی این افزایش در حساب‌شان دیده می‌شود. در ادامه برای یافتن جواب دقیق، قانون بیمه بیکاری و بخشنامه‌های سال ۱۴۰۴ را مشاهده می‌کنید.

قانون افزایش حقوق بیمه بیکاری

برای این‌که بدانیم چرا هر سال بیمه بیکاری بالا می‌رود و حداقل و حداکثر آن چقدر است، باید سراغ متن قانون بیمه بیکاری و اصلاحاتش برویم. 

فرمول قانونی مبلغ بیمه بیکاری

طبق ماده ۷ قانون بیمه بیکاری، مقرری روزانه بیمه‌بیکار برابر با ۵۵ درصد متوسط مزد یا حقوق روزانه فرد است. برای افراد متاهل یا متکفل، تا حداکثر ۴ نفر، به‌ازای هر نفر ۱۰ درصد حداقل دستمزد به این مبلغ اضافه می‌شود. با این حال مجموع دریافتی نباید از حداقل دستمزد کمتر و از ۸۰ درصد متوسط حقوق شخص بیشتر باشد.

هر وقت شورای‌عالی کار حداقل حقوق سال جدید را اعلام می‌کند، حداقل مقرری بیمه بیکاری هم بالا می‌رود. بنابراین مبنای افزایش، خودِ افزایش حقوق کارگری است.

افزایش حقوق بیمه بیکاری از چه ماهی اعمال می‌شود؟

سوال اصلی این است که این افزایش از چه زمانی برای مقرری‌بگیران اجرا می‌شود و در کدام ماه روی فیش واریزی می‌نشیند. برای این موضوع، باید هم قانون و هم رویه عملی تأمین اجتماعی را ببینیم.

افزایش طبق بخشنامه‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴

در بخشنامه حداقل دستمزد و مقرری بیکاری سال ۱۴۰۳ تاکید شده که برای کسانی که تاریخ بیکار شدن‌شان از ۱۴۰۳/۰۱/۰۱ به بعد است، مبلغ مقرری با رعایت حداقل دستمزد سال ۱۴۰۳ محاسبه می‌شود و برای مقرری‌بگیران قبلی که کمتر از حداقل جدید می‌گیرند، مبلغ تا حداقل سال ۱۴۰۳ ترمیم می‌شود.

برای سال ۱۴۰۴ هم افزایش حقوق بیمه بیکاری هم‌زمان با افزایش حقوق کارگران از فروردین ۱۴۰۴ اعمال می‌شود؛ یعنی از ابتدای سال محاسبه روی حداقل جدید انجام می‌شود.

تفاوت تاریخ اعمال و تاریخ واریز در عمل

نکته مهم این است که مقرری بیکاری هر ماه، معمولا در ماه بعد به حساب واریز می‌شود. افزایش حقوق بیمه بیکاری از فروردین ۱۴۰۴ اعمال می‌شود، اما افزایش مربوط به بیمه بیکاری فروردین، در واریزی اردیبهشت ۱۴۰۴ دیده می‌شود و اگر به‌دلیل تأخیر سیستمی پرداخت نشود، در خرداد با مابه‌التفاوت اصلاح می‌شود.

پس از نظر قانونی، مبنای افزایش از فروردین است؛ اما از نظر عملی، اغلب مقرری‌بگیران اولین‌بار افزایش را در واریزی اردیبهشت می‌بینند؛ چون این واریزی مربوط به ماه فروردین است.

میزان افزایش بیمه بیکاری ۱۴۰۴ نسبت به ۱۴۰۳

منابع تخصصی ارقام زیر را برای حداقل مقرری اعلام کرده‌اند: حداقل مقرری سال ۱۴۰۳ حدود ۷۱,۶۶۱,۸۴۰ ریال و حداقل مقرری سال ۱۴۰۴ برابر حداقل دستمزد جدید یعنی ۱۰۳,۹۰۹,۶۸۰ ریال در ماه است.

این جدول نشان می‌دهد حداقل مقرری در سال ۱۴۰۴ حدود ۴۵ درصد نسبت به ۱۴۰۳ رشد کرده؛ چون حداقل دستمزد کارگری هم به همین نسبت بالا رفته است.

به عنوان مثال فرض کنید فردی در سه ماه آخر قبل از بیکاری، ماهی ۱۵ میلیون تومان (۱۵۰,۰۰۰,۰۰۰ ریال) حقوق گرفته است. در سال ۱۴۰۴، حداقل مقرری نمی‌تواند از ۱۰,۳۹۰,۹۶۸ تومان کمتر باشد. برای فرد مجرد، ۵۵ درصد متوسط حقوق یعنی حدود ۸,۲۵۰,۰۰۰ تومان می‌شود، اما چون این عدد از حداقل دستمزد کمتر است، مقرری او تا حداقل ۱۰,۳۹۰,۹۶۸ تومان بالا می‌رود.

اگر همان فرد متأهل و دارای دو فرزند تحت تکفل باشد، طبق قانون به‌ازای هر نفر ۱۰ درصد حداقل دستمزد اضافه می‌شود؛ یعنی ۲۰ درصد حداقل به ۵۵ درصد متوسط حقوق اضافه می‌شود، ولی باز هم سقف ۸۰ درصد متوسط حقوق رعایت می‌شود. در اغلب حقوق‌های نزدیک به حداقل، نتیجه نهایی باز هم همان حداقل مصوب ۱۴۰۴ خواهد بود.