اگر قصد سفر خارجی داشته باشید، احتمالا نام ارز مسافرتی را شنیدهاید. این ارز یکی از تسهیلاتی است که بانک مرکزی برای کاهش هزینههای سفر خارجی در اختیار مسافران قرار میدهد. بسیاری از مسافران با استفاده از این سهمیه ارزی میتوانند بخشی از هزینههای سفر خود را با قیمت کمتر از بازار آزاد تامین کنند. در این راهنما همه نکات مهم درباره دریافت ارز مسافرتی را بهصورت کامل بررسی میکنیم تا قبل از سفر بتوانید بهراحتی برای دریافت آن اقدام کنید.
همچنین اگر قصد سفر خارجی دارید، بهتر است علاوه بر برنامهریزی مالی، به فکر پوشش درمانی در طول سفر هم باشید. برای آشنایی بیشتر با پوششها و مزایا صفحه بیمه مسافرتی را نیز بررسی کنید.
ارز مسافرتی چیست و خرید آن چه مزایایی دارد؟
ارز مسافرتی نوعی سهمیه ارزی است که بانک مرکزی ایران برای افرادی که قصد سفر خارجی دارند در نظر گرفته است. در این طرح، مسافران میتوانند مقدار مشخصی ارز خارجی (معمولا دلار یا یورو) را با نرخی پایینتر از بازار آزاد دریافت کنند. هدف از ارائه این ارز کمک به تامین بخشی از هزینههای سفر و مدیریت بازار ارز است.
خرید ارز مسافرتی چند مزیت مهم دارد که باعث شده بسیاری از مسافران قبل از سفر برای دریافت آن اقدام کنند.
- اولین مزیت، قیمت پایینتر نسبت به بازار آزاد است. نرخ ارز مسافرتی معمولا حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد کمتر از نرخ ارز در بازار آزاد تعیین میشود. همین تفاوت قیمت باعث میشود مسافران بتوانند چند میلیون تومان در هزینههای سفر صرفهجویی کنند.
- مزیت دیگر کاهش هزینههای سفر خارجی است. هزینههای اقامت، حملونقل، غذا و خرید در کشورهای خارجی با ارز پرداخت میشود. دریافت ارز با نرخ مناسب باعث میشود مدیریت هزینهها در طول سفر آسانتر شود.
- از سوی دیگر، ارز مسافرتی به مسافران کمک میکند تا در زمان نوسانات بازار ارز کمتر دچار مشکل شوند. زمانی که قیمت ارز در بازار آزاد به سرعت تغییر میکند، دریافت ارز با نرخ رسمی میتواند بخشی از نگرانیهای مالی سفر را کاهش دهد.
البته در کنار برنامهریزی مالی، داشتن پوشش درمانی در سفر نیز اهمیت زیادی دارد. اگر هنوز با این نوع بیمه آشنا نیستید، پیشنهاد میکنیم مقاله بیمه مسافرتی چیست را مطالعه کنید تا با کاربردها و مزایای آن بیشتر آشنا شوید.
مقدار ارز مسافرتی در سال ۱۴۰۵؛ سقف ارز برای سفرهای هوایی و زمینی
یکی از مهمترین سوالات مسافران درباره ارز مسافرتی، میزان سهمیه ارزی است که به هر فرد تعلق میگیرد. سقف ارز مسافرتی توسط بانک مرکزی تعیین میشود و ممکن است در دورههای مختلف تغییر کند. بر اساس آخرین اطلاعات موجود مربوط به سال ۱۴۰۴، میزان ارز قابل دریافت برای سفرهای خارجی به شرح زیر بود:
- سقف ارز برای سفرهای هوایی: ۵۰۰ یورو یا دلار
- سقف ارز برای سفرهای زمینی، ریلی و دریایی: ۳۰۰ یورو یا دلار
نکته مهم اینکه در زمان نگارش این مطلب هنوز اطلاعرسانی رسمی درباره تغییر این مبالغ برای سال ۱۴۰۵ انجام نشده است. توصیه میشود پیش از سفر از آخرین اطلاعات رسمی بانک مرکزی یا بانکهای عامل مطلع شوید.
شرایط دریافت ارز مسافرتی ۱۴۰۵؛ ارز مسافرتی به چه افرادی تعلق میگیرد؟
برای دریافت این ارز، متقاضیان باید شرایط مشخصی داشته باشند. در صورتی که هر یک از این شرایط رعایت نشود، امکان ثبت درخواست یا دریافت ارز وجود نخواهد داشت. مهمترین شرایط دریافت ارز مسافرتی شامل موارد زیر است:
- داشتن بلیط سفر خارجی
- داشتن گذرنامه با حداقل ۶ ماه اعتبار
- سن متقاضی بیش از ۱۸ سال
- ثبت درخواست حداکثر تا چند روز قبل از پرواز
- داشتن حساب بانکی و شماره موبایل به نام متقاضی
- استفاده از سهمیه فقط یکبار در سال
در کنار شرایط دریافت ارز، برخی افراد نیز طبق مقررات نمیتوانند از این سهمیه استفاده کنند. افراد زیر معمولا مشمول دریافت ارز مسافرتی نمیشوند:
- افراد کمتر از ۱۸ سال
- ایرانیان مقیم خارج از کشور
- دارندگان گذرنامه سیاسی یا خدمات
- افرادی که در همان سال قبلا ارز مسافرتی دریافت کردهاند
همچنین در بیشتر موارد ارز فقط به خود شخص مسافر تحویل داده میشود و امکان دریافت آن توسط شخص دیگری وجود ندارد.
مدارک ارز مسافرتی؛ چه مواردی را باید آماده کنیم؟
برای دریافت این ارز باید چند مدرک مهم را آماده داشته باشید. کامل بودن مدارک باعث میشود فرایند ثبت درخواست بدون مشکل انجام شود. مهمترین مدارک ارز مسافرتی عبارتاند از:
- گذرنامه معتبر با حداقل ۶ ماه اعتبار
- کارت ملی
- بلیط هواپیما یا مدرک سفر خارجی
- رسید پرداخت عوارض خروج از کشور
- شماره موبایل به نام متقاضی
- حساب بانکی معتبر
هنگام ثبت درخواست آنلاین لازم است اطلاعات این مدارک را در سامانه یا اپلیکیشن وارد کنید.
روشهای ثبت درخواست ارز مسافرتی؛ چگونه ارز مسافرتی بخریم؟
در حال حاضر سادهترین روش دریافت ارز، ثبت درخواست بهصورت آنلاین است. پس از ثبت درخواست و پرداخت مبلغ ریالی، ارز در فرودگاه تحویل داده میشود. در ادامه سه روش خرید ارز مسافرتی را میخوانید:
۱. دریافت ارز مسافرتی از اپلیکیشن بله
یکی از رایجترین روشها استفاده از اپلیکیشن «بله» است. مراحل انجام این کار به شکل زیر است:
- ورود به بخش خدمات در اپلیکیشن
- انتخاب گزینه ارز مسافرتی
- ثبت اطلاعات شخصی و کد ملی
- وارد کردن اطلاعات پرواز و مقصد سفر
- انتخاب مقدار ارز درخواستی
- پرداخت معادل ریالی ارز
- دریافت شناسه فروش ۱۵ رقمی
این شناسه برای دریافت ارز در فرودگاه ضروری است و باید تا زمان سفر آن را نگه دارید.
۲. دریافت ارز از سامانه بام بانک ملی
روش دیگر استفاده از سامانه بام بانک ملی است. در این سامانه نیز با وارد کردن اطلاعات هویتی و شماره گذرنامه میتوانید درخواست ارز مسافرتی را ثبت کرده و کد پیگیری دریافت کنید.
۳. ثبت درخواست در سامانه مرکز مبادله ارز
در سامانه مرکز مبادله ارز و طلای ایران نیز امکان ثبت درخواست وجود دارد. در این روش باید اطلاعات هویتی و سفر خود را ثبت کرده و پس از تایید، کد دریافت ارز دریافت کنید.
نحوه دریافت ارز مسافرتی در فرودگاه؛ چگونه ارز مسافرتی را دریافت کنیم؟
پس از ثبت درخواست و دریافت کد پیگیری، باید در روز سفر برای دریافت ارز به فرودگاه مراجعه کنید. مراحل دریافت ارز در فرودگاه به شرح زیر است:
- دریافت کارت پرواز
- تحویل بار و عبور از گیت کنترل گذرنامه
- مراجعه به دستگاههای خودپرداز ارزی بانک ملی
- وارد کردن کد ملی و شناسه فروش
- دریافت اسکناس ارز
دستگاههای خودپرداز ارزی معمولا در سالن ترانزیت و بعد از گیت خروجی قرار دارند. در بیشتر موارد ارز بهصورت اسکناس دلار تحویل داده میشود.
چند نکته مهم درباره دریافت ارز مسافرتی که باید بدانید
در زمان دریافت ارز مسافرتی بهتر است به چند نکته مهم توجه کنید:
- اول اینکه ثبت درخواست معمولا باید چند روز قبل از پرواز انجام شود. بنابراین بهتر است پس از خرید بلیط برای دریافت ارز اقدام کنید.
- دوم اینکه ارز فقط به خود مسافر تحویل داده میشود و امکان دریافت آن برای شخص دیگر وجود ندارد.
- نکته مهم دیگر این است که در صورت لغو سفر باید به شعب ارزی بانک مراجعه کرده و درخواست ابطال ثبت کنید تا مبلغ ریالی به شما بازگردانده شود.
در نهایت اگر قصد خرید بیمه برای سفر دارید، بررسی شرایط بیمه مسافرتی سامان نیز میتواند گزینه مناسبی برای پوشش هزینههای درمانی و حوادث در سفر باشد.
سخن پایانی: ارز مسافرتی کافی نیست؛ پوشش درمانی سفر را جدی بگیرید!
حتی اگر با ارز مسافرتی بخشی از هزینههای سفر را با نرخ مناسب تامین کنید، همچنان یک ریسک مهم وجود دارد: هزینههای درمان در خارج از کشور. هزینههایی مانند ویزیت پزشک، آزمایش، تصویربرداری (مثل MRI/CT)، بستری و حتی دارو در بسیاری از کشورها میتواند بسیار سنگین باشد و در بدترین حالت، پرداخت نقدی یا کارت اعتباری ممکن است کل بودجه سفر را تحتتاثیر قرار دهد.
به همین دلیل توصیه میشود قبل از خروج از کشور، علاوه بر برنامهریزی مالی، برای پوشش درمانی هم برنامه داشته باشید. با داشتن بیمه مسافرتی، در صورت بروز حادثه یا بیماری، دستکم بخش قابلتوجهی از هزینهها تحت پوشش قرار میگیرد و روند درمان هم سریعتر و منظمتر پیش میرود.
اگر میخواهید بدانید چه نوع بیمهای برای سفر شما مناسبتر است و چه مواردی را باید هنگام انتخاب بیمه بررسی کنید، پیشنهاد میکنیم مقاله بهترین بیمه مسافرتی را مطالعه کنید تا با معیارهای انتخاب درست، سقف پوششها و نکات کاربردی آشنا شوید.