آیین‌نامه شماره ۱۰ – ذخایر فنی موسسات بیمه

مصوب ۰۹/۰۲/۱۳۸۳

شورای عالی بیمه در اجرای ماده ۶۱ قانون تأسیس بیمه مرکزی ایران و بیمه‌گری آیین‌نامه ذخایر فنی مؤسسات بیمه را که به موجب تبصره یک ماده ۸۲ قانون مالیات‌های مستقیم طی نامه شماره ۲۶۳۸ مورخ ۰۹/۰۲/۱۳۵۳ مورد موافقت وزارت دارایی قرار گرفته است در ۱۲ ماده و یک تبصره در جلسه مورخ ۰۹/۰۲/۱۳۵۳ تصویب نمود:

فصل اول – کلیات

ماده ۱– مؤسسات بیمه‌ ایرانی و نمایندگی مؤسسات بیمه خارجی که مجاز به انجام معاملات بیمه در ایران می‌باشند مکلفند برای انجام تمام تعهداتی که بموجب قراردادهای بیمه مستقیم و قراردادها یا توافق‌های بیمه اتکایی بعهده گرفته‌اند ذخایر فنی (اندوخته های فنی) زیر را بر اساس ضوابط مقرر از طرف شورای عالی بیمه نگهداری و در ستون بدهی ترازنامه خود ثبت نمایند.
الف– در بیمه‌های زندگی:
۱- ذخیره ریاضی برای پرداخت سرمایه‌ها و مستمری‌ها.
۲- ذخیره مشارکت بیمه‌گذاران درمنافع برای پرداخت سهمی ‌از منافع حاصله به بیمه‌گذاران.
۳- ذخیره فنی تکمیلی برای تقویت سایر ذخایر فنی بیمه‌های زندگی و تضمین تعهدات مؤسسات بیمه .
ب– در بیمه‌های غیرزندگی:
۱- ذخیره حق بیمه برای خطرات جاری.
۲- ذخیره خسارات معوق برای پرداخت خساراتی که اعلام شده و در دست رسیدگی است.
۳- ذخیره برگشت حق بیمه برای استرداد حق بیمه بعلت فسخ یا ابطال یا تقلیل حق بیمه بعد از دوره مالی.
4- ذخیره ریاضی برای پرداخت مستمری‌ها.
۵- ذخیره مشارکت بیمه‌گذاران در منافع برای پرداخت سهمی‌ از منافع حاصله به بیمه‌گذاران.
۶- ذخیره فنی تکمیلی برای تقویت سایر ذخایر فنی بیمه‌های غیرزندگی و تضمین تعهدات مؤسسات بیمه.

ماده ۲– مؤسسات بیمه موظفند در موقع تنظیم حساب سود و زیان و ترازنامه سال مالی ۱۳۵۲ ذخایر فنی سال ۱۳۵۲ را طبق مقررات این آیین‌نامه محاسبه و به بدهکار حساب سود و زیان و بستانکار ساب ذخایر فنی منظور دارند و در موقع تنظیم حساب سود و زیان و ترازنامه سال‌های بعد، هرسال ذخایر فنی آخر سال مالی قبل را به بستانکار حساب سود و زیان سال مالی منتقل و ذخایر فنی آخر سال مالی را به بدهکار حساب سود و زیان همان سال منظور نمایند.

فصل دوم – ذخایر فنی بیمه‌های زندگی

ماده ۳– ذخیره ریاضی بیمه‌های زندگی عبارت است از تفاوت بین ارزش فعلی تعهدات بیمه‌گر (اعم از سرمایه و مستمری) و ارزش فعلی تعهدات بیمه‌گذاران با رعایت مبانی فنی مورد استفاده در محاسبه حق بیمه که نسبت به سهم نگهداری مؤسسه بیمه محاسبه میشود.

ماده ۴– ذخیره مشارکت در منافع بیمه‌های زندگی عبارت است از درصدی از منافع حاصل از معاملات
بیمه‌های زندگی و سرمایه‌گذاری ذخایر فنی آن که به موجب شرایط قراردادهای بیمه‌های زندگی باید بین بیمه‌گذاران بیمه‌های زندگی تقسیم شود. سهم بیمه‌گذاران در منافع اعم از اینکه در پایان هرسال مالی یا سال‌های بعد قابل تقسیم باشد باید در این ذخیره منظور شود.

ماده ۵– ذخیره فنی تکمیلی در بیمه‌های زندگی عبارت است از حاصل جمع اقلام زیر:
الف – بهره اوراق قرضه خریداری شده از اول سال ۱۳۵۲ به بعد از محل ذخایر فنی بیمه های زندگی موضوع تبصره ۶ ماده ۸۲  قانون مالیات‌های مستقیم که موسسات بیمه به ذخایر فنی خود اضافه نموده و مینمایند

 ب- یک درصد حق بیمه های وصولی پس از کسر حق بیمه اتکایی واگذاری

ج- ذخایر موضوع بندهای الف و ب فوق که از سال قبل منتقل شده است .

فصل سوم – ذخایر فنی بیمه‌های غیرزندگی

ماده ۶– ذخیره حق بیمه برای خطرات جاری در بیمه‌های غیرزندگی که عبارت است از حق بیمه‌های مربوط به فاصله زمانی بین تاریخ ترازنامه تا انقضاء مدت قراردادهای بترتیب زیر محاسبه میشود:
-برای بیمه‌های اتومبیل (بدنه و شخص ثالث): چهل و پنج درصد حق بیمه بیمه‌ نامه‌های صادره ظرف سال پس از کسر حق بیمه اتکایی واگذاری

-.برای سایر بیمه‌ها: چهل درصد حق بیمه بیمه ‌نامه‌های صادره ظرف سال پس از کسر حق بیمه اتکایی واگذاری.

تبصره– در مورد اولین سال فعالیت موسسات بیمه در ایران برای هریک از ماه‌های قبل از شروع فعالیت سه و نیم درصد حق بیمه بیمه‌‌نامه‌های صادره ظرف سال مذکور پس از کسر حق بیمه اتکایی واگذاری به نصاب‌های مندرج در ماده فوق اضافه میشود. هرگاه مؤسسه بیمه در نیمه دوم ماه شروع به فعالیت کرده باشد ماه مزبور جزو ماه‌های فعالیت محسوب نمی‌گردد.

ماده ۷– ذخیره خسارات معوق در بیمه‌های غیرزندگی عبارت است از جمع برآورد خسارات اعلام شده در دست رسیدگی در آخر سال مالی پس از کسر سهم بیمه‌‌گر اتکایی.

ماده ۸– ذخیره برگشت حق بیمه در بیمه‌های غیرزندگی عبارت است از پنجاه درصد نسبت حق بیمه‌های برگشتی به کل حق بیمه در سه سال مالی قبل ضربدر حق بیمه سال مالی جاری پس از کسر حق بیمه اتکایی.

ماده ۹– ذخیره ریاضی در بیمه‌های غیرزندگی برای پرداخت مستمری‌‌هایی‌که قطعی شده عبارت است از ارزش فعلی تعهدات بیمه‌گر پس از کسر سهم بیمه‌گر اتکایی.

ماده ۱۰– ذخیره مشارکت در منافع بیمه‌های غیرزندگی عبارت است از درصدی از منافع حاصل از هریک از قراردادهای بیمه که بموجب شرایط قرارداد قابل پرداخت به بیمه‌گذاران باشد.

ماده ۱۱– ذخیره فنی تکمیلی در بیمه های غیرزندگی عبارت است از حاصل جمع اقلام زیر:

 الف : بهره اوراق قرضه خریداری شده از اول سال ۱۳۵۲ به بعد از محل ذخایر فنی بیمه های غیرزندگی موضوع تبصره ۶ ماده ۲۸ قانون مالیات‌های مستقیم که موسسات بیمه به ذخایر فنی خود اضافه نموده و می‌نمایند.

ب- یک درصد حق بیمه های سال پس از کسر حق بیمه اتکایی واگذاری

ج- ذخایر موضوع بندهای الف و ب فوق که از سال قبل منتقل شده است .

فصل چهارم – ذخایر فنی بیمه‌های اتکایی قبولی

ماده ۱۲– ذخایر فنی معاملات بیمه اتکایی قبولی با رعایت قواعد مقرر در مواد قبلی این آیین‌نامه و بموجب شرایط قراردادها و توافق‌های اتکایی محاسبه میشود.